- powrót do pozostałych publikacji

Zasady Prawidłowego Żywienia Psów

1. Psy należy żywić karmą zbilansowaną pod względem wszystkich składników pokarmowych

2. Zwierzę powinno mieć stały dostęp do czystej i świeżej wody

3. Należy unikać wysiłku fizycznego bezpośrednio po posiłku

4. W żywieniu psów nie powinno się stosować surowego białka jaja

5. Nie należy podawać surowego mięsa

6. Należy unikać podawania słodyczy

7. Jeżeli zachodzi konieczność zmiany karmy, należy to robić stopniowo

8. Posiłek niezjedzony w ciągu pół godziny od podania powinien zostać zwierzęciu odebrany

9. Psy z przewlekłymi chorobami powinny pozostawać pod stałą kontrolą lekarza weterynarii i otrzymywać gotowe karmy weterynaryjne lub dietę ułożoną przez lekarza weterynarii

10. W ostrych stanach chorobowych należy niezwłocznie udać się do zakładu leczniczego dla zwierząt

Uzasadnienie:

Ad.1. Podawanie zbilansowanej karmy zapewnia prawidłowy rozwój i funkcjonowanie organizmu. Pokarm jest źródłem składników budulcowych, energetycznych i regulujących procesy przemiany materii. Zapotrzebowanie na składniki pokarmowe zależy od wielu czynników osobniczych, tj.: gatunek, rasa, wiek, płeć, masa ciała, stan fizjologiczny, poziom aktywności fizycznej, stan zdrowia, a także od różnych czynników środowiskowych, tj: temperatura i wilgotność powietrza, czy dostęp do promieni słonecznych. Wszystkie te czynniki należy brać pod uwagę przy układaniu programów żywieniowych i specjalistycznych diet.

Ad.2. Woda jest podstawowym składnikiem organizmu. Wchodzi w skład wszystkich płynów ustrojowych, narządów, tkanek i komórek. Tworzy środowisko, w którym zachodzą wszystkie procesy metaboliczne. Organizm zwierzęcia wydala wodę wieloma drogami: z moczem, kałem, potem, śliną, ale również z wydychanym powietrzem, a w przypadku suk w okresie laktacji, wraz z mlekiem. W związku z tym, w celu wyrównania strat wody, należy ją stale organizmowi dostarczać. Ponieważ bardzo łatwo dochodzi do zanieczyszczenia wody różnymi mikroorganizmami i toksycznymi produktami ich metabolizmu, należy pamiętać o wymianie wody w misce zwierzęcia, co najmniej dwa razy dziennie. Woda podawana zwierzęciu powinna mieć temperaturę pokojową.

Ad.3. Wysiłek fizyczny bezpośrednio po posiłku może być jednym z czynników prowadzących do rozszerzenia i skrętu żołądka. W celu zapobiegania wystąpieniu rozszerzenia i skrętu żołądka należy nie tylko unikać wysiłku fizycznego i zabawy z psem, przez co najmniej godzinę po posiłku, ale należy również podzielić dzienną dawkę pokarmową na 2-3 mniejsze posiłki, podawane zawsze o tej samej porze i zapewnić zwierzęciu spokój podczas karmienia.

Ad.4. Surowe białko jaja kurzego zawiera awidynę – glikoproteinę wiążącą biotynę, która hamuje wchłanianie tej witaminy ze światła przewodu pokarmowego. Biotyna jest witaminą niezbędną do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Jako karboksybiotyna uczestniczy w biosyntezie kwasów tłuszczowych i procesie glukoneogenezy. Podawanie surowego białka jaja może prowadzić do niedoboru biotyny, objawiającego się zahamowaniem wzrostu, stanami zapalnymi skóry oraz łamliwością i wypadaniem włosów. W wyniku obróbki cieplnej białka jaja kurzego dochodzi do unieczynnienia tej substancji antyodżywczej, co zapobiega niedoborom biotyny.

Ad.5. Mięso zwierząt rzeźnych w trakcie uboju i podczas obróbki poubojowej ulega dekontaminacji różnorodnymi mikroorganizmami obecnymi w środowisku. Zanieczyszczenie mięsa przeznaczonego do konsumpcji jest na tyle niewielkie, że jego podanie zwierzęciu nie powinno spowodować żadnych dolegliwości żołądkowo-jelitowych. Jednak należy mieć na uwadze fakt, że mięso od momentu opuszczenia zakładu produkcyjnego do momentu zakupu przez konsumenta, musi przejść stosunkowo długą drogę, podczas której może ulec zanieczyszczeniu różnorodnymi mikroorganizmami. Dlatego też wszelkie mięso stosowane w żywieniu psów należy poddawać obróbce cieplnej, która spowoduje zabicie tych mikroorganizmów. Również ryby przed podaniem ich zwierzęciu muszą zostać poddane obróbce cieplnej, w celu inaktywacji niebezpiecznej tiaminazy – enzymu rozkładającego witaminę B₁. Należy także pamiętać o dokładnym gotowaniu ryżu, kaszy, makaronu i ziemniaków, gdyż niedogotowane produkty zawierające skrobię mogą być przyczyną problemów żołądkowo-jelitowych. Ponadto proces obróbki cieplnej zwiększa przyswajalność składników odżywczych.

Ad.6. Słodycze ze względu na wysoką zawartość węglowodanów, w szczególności cukrów prostych, a także tłuszczy, nie powinny wchodzić w skład dawki pokarmowej dla psów. Kalorie zawarte w słodyczach mogą powodować nadmierne odkładanie tkanki tłuszczowej, co w konsekwencji może prowadzić do nadwagi. Psom nie wolno podawać czekolady, gdyż zawarty w niej alkaloid - teobromina, której źródłem są nasiona kakao, może spowodować zatrucie, objawiające się wymiotami, biegunką, a nawet zaburzeniami z strony ośrodkowego układu nerwowego.

Ad.7. W procesach trawienia, poza enzymami wytwarzanymi przez układ pokarmowy zwierzęcia, biorą również udział enzymy produkowane przez mikroflorę jelit, której skład i równowaga zależą od dostarczanych wraz z karmą składników pokarmowych. Gwałtowna zmiana żywienia może spowodować zachwianie ustalonej równowagi, czego konsekwencją mogą być zaburzenia żołądkowo-jelitowe. Z tego względu nową karmę należy wprowadzać stopniowo przez okres siedmiu dni, dodając do dotychczas stosowanego pożywienia wzrastające ilości nowej karmy (zgodnie z tabelą).

Ad.8. Niezjedzona karma, pozostawiona w temperaturze pokojowej, ulega procesowi psucia. Pokarm jest doskonałą pożywką dla mikroorganizmów, z których część wytwarza chorobotwórcze toksyny i enzymy uczestniczące w procesach dezaminacji i dekarboksylacji aminokwasów, w wyniku których powstają produkty mogące spowodować zatrucie zwierzęcia. Ponadto pod wpływem m.in. światła słonecznego, tlenu i enzymów bakteryjnych może dochodzić do jełczenia tłuszczów. W wyniku tych procesów powstają szkodliwe nadtlenki, aldehydy, ketony i inne związki wykazujące niekorzystne działanie na organizm. W karmie przetrzymywanej w temperaturze pokojowej, w miejscu z dostępem powietrza i światła słonecznego, dochodzi także do inaktywacji wielu witamin niezbędnych do prawidłowego funkcjonowania ustroju.

Ad.9. Przewlekłe choroby tj.: cukrzyca, mocznica, kamica układu moczowego, otyłość, alergie pokarmowe, choroby serca i in., wymagają stałej kontroli lekarza weterynarii, który zastosuje odpowiednie leczenie poprawiające stan ogólny pacjenta i komfort życia. Zastosowane karmy weterynaryjne lub diety ułożone przez lekarza weterynarii wspomagają leczenie farmakologiczne.

Ad.10. W przypadku wystąpienia u psa jakichkolwiek objawów wskazujących na pojawienie się choroby, nie należy zwlekać z wizytą w zakładzie leczniczym dla zwierząt, gdyż czym wcześniej nastąpi postawienie diagnozy i zastosowanie odpowiedniego leczenia, tym większa szansa na powodzenie podjętej terapii. Należy pamiętać, że w ostrych stanach chorobowych podstawowym postępowaniem jest leczenie farmakologiczne, które powinno być uzupełnione odpowiednim postępowaniem dietetycznym.